Vroeger

De Damse Feesten zoals we ze nu kennen knopen aan bij een eeuwenoude traditie. Vroeger waren deze feesten eigenlijk de Sint-Jobkermis oftewel de Sint-Job begankenis. Deze kermis werd toen nog op het andere deel van den Dam georganiseerd, rond de vroegere St-Jobskapel, waar nu de Bredastraat loopt. Een restant van de voorgevel van de kapel is nog te zien ter hoogte van de Joossensgang. Het feest vond plaats op 10 mei, de feestdag van Sint-Job.

Wat eerst een bedevaart was naar de kapel, groeide al snel uit tot vijf dagen feest, vol ‘dronkenschap en losbandigheid’, gevechten en prostituees. Rond 1830 werd het dan een echte foor, en er werd vanaf dan ook een ezelskoers georganiseerd. Van ‘s morgens vroeg trok het arbeidersvolk uit heel Antwerpen naar den Dam. Ze werden vergast op bier, lekkers, krachtpatsers, dansers en andere showmannen. Voor de kleintjes waren er kramen met speelgoed en snoep. Op het plein Vooruit – nu het kruispunt Hardenvoort – Bredastraat – verdrong de massa zich om ezels te zien ‘racen’ tot waar vandaag de IJzerlaan loopt. Of om eens goed te lachen, want veel ezels struikelden al bij de start en grapjassen bonden soms hun staarten vast om een en ander te bevorderen.

Halfweg de 19de eeuw raakte de St-Jobskapel echter in onbruik. De St-Jobskermis bleef wel bestaan, en werd later, toen de St-Lambertuskerk in de Lange Lobroekstraat werd opgetrokken, overgenomen door de Lambertusparochie. Ook het oude beeldje van Job verhuisde van de kapel naar de nieuwe kerk. De kermis werd herdoopt tot Lambertinafeesten (nu: Damse Feesten) en vindt niet meer in mei, maar in september plaats – logisch, want de naamdag van St-Lambertus is 17 september. De ezels en de krachtpatsers moeten we vandaag missen, maar een volks buurtfeest is het nog steeds.

Hier begon het allemaal, de kapel van Sint-Job

… of wat er van overschiet… Naar verluidt voormalige “Sint-Jobskapel”. Kapel horend bij de leprozerij- of pesthuisjes, hier gevestigd rond midden 16de eeuw. Eerste kapel van 1560 gesloopt onder calvinistisch bewind, nieuwe kapel van 1614, vergroot in 1687. Pesthuizen van Dambrugge afgebroken in 1794, kapel in 1797 gesloten. Nadien werkplaats, kolenmagazijn en zo meer. Bron: Erfgoed Vlaanderen

Is dit nog een overblijfsel van de oorspronkelijke kapel?

Nu

De Lambertina-feesten bestaan nog steeds, maar we zochten iets om het geheel terug wat meer panache te geven, schwung… Maar vooral om het feest terug naar de buurt te brengen. En toen werden de Damse Feesten terug van stal gehaald… En zo ontstond het idee voor de eerste trottinettenkoers in 2015.

Eerste trottinettenkoers op den dam?

Enkele mijlpalen:

  • 2014: Eerste trottinettenkoers (mei)
  • 2015: Damse Pijl en terug rommelmarkt op den Dam (september)
  • 2016: We nemen de rommelmarkt in eigen beheer
  • 2017: DeBarrage wordt opgericht als buurtorganisatie, vanaf nu komt heel de portfolio in een organisatie
  • 2018: Rommelmarkt komt terug boven de 150 standhouders
  • 2018: Eerste editie van Slaughterfest in de slachthuishallen (april)
  • 2019: Damse Pijl wordt losgekoppeld

… en nog meer ideeën zullen volgen, welkom buurt!